Taal en muziek

U kunt voor deze studie alleen uitgenodigd worden. Zelf opgeven is niet mogelijk.

Taal en muziek

Helpen taal en muziek bij gezonder oud worden?

De mens wordt steeds ouder. In Nederland waren vorig jaar 3,2 miljoen mensen 65 jaar of ouder, dat is 18% van de bevolking. Om mensen gezonder oud te laten worden, wordt voornamelijk veel nadruk gelegd op een gezonde leefstijl door te letten op voeding, beweging en slaap. Maar in hoeverre hebben andere factoren invloed op het proces van gezonder oud worden: helpt het spreken van meerdere talen of het bespelen van een muziekinstrument bijvoorbeeld mee?

Dat zijn vragen waar Merel Keijzer (hoogleraar Engelse Taalkunde van Rijksuniversiteit Groningen) en André Aleman (hoogleraar cognitieve neuropsychiatrie UMCG) zich over buigen. Samen willen ze in kaart brengen hoe iemands taalachtergrond en muzikale achtergrond een rol spelen bij gezond ouder worden. Om dat te kunnen doen, krijgen alle Lifelines-deelnemers van 65 jaar of ouder binnenkort een korte vragenlijsten toegestuurd bestaande uit twee delen: één die ingaat op hun taal(verleden) en een ander die hun muzikale ervaringen bevraagt.

Meertalige en muzikale Lifelines-deelnemers

De taalcomponent van deze studie is interessant door de meertalige omgeving van Lifelines-deelnemers, namelijk Noord-Nederland. Niet alleen in Friesland speelt meertaligheid een rol, ook zijn er veel mensen die naast het standaard Nederlands nog een dialect spreken. Merel Keijzer: “Juist voor deze groep willen wij onderzoeken of het feit dat zij meertalig zijn in verband staat met een goede gezondheid. Dialecten zien wij hierbij als aparte taal. Dit is een van de eerste studies binnen Nederland die op een dergelijke schaal dit onderzoek doet. Op basis van eerder onderzoek weten we namelijk dat mensen die meertalig zijn daar bepaalde cognitieve voordelen van ondervinden als zij ouder worden. Zij kunnen bijvoorbeeld makkelijker informatie negeren die niet relevant is en sneller wisselen tussen activiteiten. Dat komt omdat talen die je spreekt altijd actief zijn in het brein. Om talen niet constant door elkaar heen te laten lopen, moet je talen die je op dat moment niet gebruikt onderdrukken. Daarvoor moeten je hersenen flexibel zijn en inspanning leveren. Door regelmatig in verschillende talen te spreken train je je hersenen.”

"Er zijn ook aanwijzingen dat muzikale activiteiten op eenzelfde wijze bijdragen aan gezond ouder worden. Een muziekinstrument bespelen of zingen in een koor zijn activiteiten waarmee we diverse hersencircuits aanspreken. Het actief houden van deze hersencircuits zou mogelijk bij kunnen dragen aan mentale fitheid. Of dit het geval is, en op welke wijze, willen wij onderzoeken binnen Lifelines", aldus André Aleman.

Mocht er uit de resultaten van dit onderzoek blijken dat er inderdaad een positief verband is tussen gezonder oud worden en meertaligheid, dan is dat goed nieuws voor Noord-Nederland. Het voegt dan, naast de leefstijlfactoren beweging, voeding en slaap, een belangrijke leefstijl factor toe aan wat we al weten over wat bijdraagt aan gezonder oud worden.   

Meer weten?

Bent u deelnemer en heeft u vragen over de vragenlijst? U kunt ons bereiken via onderzoek@lifelines.nl of via telefoonnummer 050 361 11 13. 

Bent u wetenschapper en heeft u inhoudelijke vragen over dit onderzoek? Neem in dat geval contact op met de projectleider via j.rienks@lifelines.nl.